.png)
Kinderarmoede en sociale ongelijkheid stoppen niet aan de schoolpoort. Onbetaalde schoolfacturen, slechte huisvesting, administratieve problemen, complexe gezinssituaties, beperkte toegang tot ondersteuning bij leer- en zorgproblemen, … Het is maar een greep uit de problematieken waarmee scholen in aanraking komen.
Doorgaans zijn het de meest kwetsbare ouders die met deze problemen geconfronteerd worden. De basisschool merkt vaak als eerste deze problematieken op en regelmatig doen de ouders voor deze welzijnsvragen een beroep op iemand van de school die ze vertrouwen. De school kan deze vragen echter niet alleen aanpakken. Daarom is een betere aansluiting tussen scholen en het brede welzijnsveld aangewezen.
Via onderzoek volgt HOGENT alle bewegingen op het kruispunt tussen onderwijs en welzijn. De onderzoekslijn Onderwijs en Welzijn binnen het EQUALITY ResearchCollective richt zich op het interprofessioneel werken over beleidsdomeinen en sectoren heen met als doel de (onderwijs)kansen van kinderen en jongeren in kwetsbare leefsituaties te bevorderen.
Onze projecten.
Lopend:
Afgerond:
- Het co-creatieve onderzoeksproces ter ontwerp van het draaiboek ‘Samen in Beweging voor Inclusie’.
- Samenwerking tussen scholen en welzijnsactoren in Nederland en Vlaanderen
- Contractonderzoek ondersteuning Oost-Vlaamse Brugfuncties
- SOS - Samen sterk Op en rond de School
- Kan onderwijs zonder welzijn? SKI-Tool
- Kan onderwijs zonder welzijn? De brug tussen welzijn en onderwijs vanuit het ouderperspectief benaderd.
- Lekkers op school
- Samen sterk voor een vlotte studiekeuze
- Transbaso: van basis- naar secundair onderwijs
Contact
Wil je reageren? Heb je een vraag? Wil je een vorming aanvragen? Stuur ons vrijblijvend een mail.
IN DE KIJKER
PUBLICATIE - Draaiboek Samen in beweging naar inclusie
Op vraag van het SWVG en het VAPH ontwikkelden we een draaiboek voor krachtige samenwerkingen tussen welzijn, onderwijs en kinderopvang die inclusie verduurzamen.
Je kan het draaiboek hier downloaden.
WEBSITE - aan de slag met de bouwstenen voor een goede samenwerking
Een website met inzichten, reflectievragen, praktijkvoorbeelden, getuigenissen, … om de samenwerking tussen basisscholen en welzijnsorganisaties te versterken.
Surf hier meteen naar de website.
PODCAST - Vroegtijdig schoolverlaten in Zelzate
In deze podcast onderzoekt journalist Nawras Jebara een opvallend fenomeen: een van de hoogste cijfers van ongekwalificeerde uitstroom in Vlaanderen vinden we in deze relatief kleine gemeente.
OP DE AGENDA
12 november 2026 - Netwerkdag Samen tegen schooluitval
Tijdens deze netwerkdag brengen we een workshop over Netwerken rond onderwijs: hoe groeit samenwerking tussen onderwijs en welzijn uit tot duurzame brugwerking. We stellen er onze laatste nieuwe onderzoeksinzichten voor.
Programma en inschrijven.
1 december 2026 - Symposium over opgroeien en armoede (Amsterdam)
Een dag vol inzichten over zeven jaar onderzoek naar Familiescholen. Centrale vraag hierbij is hoe Familiescholen kunnen bijdragen aan het tijdig signaleren van armoede en bij het bieden van, of doorverwijzen naar passende ondersteuning voor kinderen, jongeren en hun gezinnen. Ons team zal er een bijdrage leveren.
Resultaten en materiaal.
Inspiratiegids 'Kan onderwijs zonder welzijn? En vice versa?'
In deze inspiratiegids vinden basisscholen en welzijnspraktijken inspiratie voor een goede samenwerking. De gids schetst een beeld van het hoe en waarom van samenwerkingen tussen onderwijs en welzijn en daagt de professionals uit om over de domeinen heen te werken vanuit een brugreflex.
Website - Zes bouwstenen voor samenwerking
Op deze website vind je inzichten, reflectievragen, praktijkvoorbeelden, getuigenissen, … om samenwerking tussen basisscholen en welzijnsorganisaties te versterken. De zes bouwstenen helpen om de eerste stappen te zetten of bestaande samenwerkingen onder de loep te nemen.
PODCAST - Vroegtijdig schoolverlaten in Zelzate
In deze podcast onderzoekt journalist Nawras Jebara een opvallend fenomeen: een van de hoogste cijfers van ongekwalificeerde uitstroom in Vlaanderen vinden we in de relatief kleine gemeente Zelzate. Aan de hand van gesprekken met jongeren, leraren, leerlingbegeleiders en experten brengt ze de oorzaken en gevolgen van vroegtijdig schoolverlaten in kaart.
Draaiboek Samen in beweging naar inclusie
Op vraag van het SWVG en het VAPH ontwikkelden we een draaiboek voor krachtige samenwerkingen tussen welzijn, onderwijs en kinderopvang die inclusie verduurzamen. Aan de hand van reflectievragen worden professionals - met RTH-aanbieders op kop - geactiveerd en dragen ze krachtvelden uit naar iedere betrokkene in het interprofessioneel netwerk
Bruggen bouwen vanuit de basisschool in België en Nederland
In dit het project onderzochten we samen met het Centre of Expertise Urban Education (Hogeschool van Amsterdam, Nederland) hoe onderwijs en welzijn elkaar kunnen versterken. Het onderzoek richtte zich op vier bestaande casussen: in elk land één in een grote stad en één in een kleinere gemeente. Welke werkwijzen blijken succesvol? En tegen welke knelpunten lopen scholen en welzijnsorganisaties aan?
Lekker(s) op school
Twee jaar lang experimenteerden we op 8 Gentse scholen met betaalbare gezonde en duurzame maaltijden. We onderzochten de effecten van betaalbare en gezonde voeding op school op het welbevinden en de ontwikkelingskansen van kleuters.
Studiekeuze tijdslijn
Een studiekeuzeproces start in het lager onderwijs (of misschien wel vroeger?) en loopt tot ver in het secundair onderwijs. In Ronse onderzochten we de belangrijke drempels voor kinderen die de 'grote stap' nemen. Samen met scholen en welzijnsactoren ontwierpen we een sjabloon om acties en mijlpalen regionaal en in samenspraak met vele partijen te bespreken en zichtbaar te maken op een tijdslijn.
Podcast 'Kan Onderwijs zonder Welzijn? En Vice Versa?'
In deze podcast reflecteren we over de school als ontmoetingsplek en hoe leerkansen van kinderen ten volle gestimuleerd kunnen worden. We leggen beelden, uitspraken en quotes van ouders voor aan Carine (moeder van 5), Dries (leerkracht 4e, 5e en 6e leerjaar), Klaar (zorgcoördinator in een basisschool) en Nicole, beleidsmedewerker bij SAAMO.
In gesprek met experten.
Kennisclip: Hoe kan beleid meer inzetten op gelijke onderwijskansen?
In een interview (2021) met Goedroen Juchtmans zoomen we o.a. in op brugfigureninitiatieven.
> Wil je na de kennisclip nog meer weten? Bekijk hier het volledige interview.
Kennisclip: Wat is de kerntaak van onderwijs?
Het interview (2021) met Piet Van Avermaet, emeritus professor en gewezen directeur van het Steunpunt Diversiteit & Leren, zoomt in op de mogelijke rol(len) van onderwijs.
> Wil je na de kennisclip nog meer weten? Bekijk hier het volledige interview.
Kennisclip: Welke gemeenschappelijke vraag kunnen onderwijs en welzijn stellen?
In het interview (2021) met Bruno Vanobbergen, destijds algemeen directeur Opgroeien, zoomt in op de mogelijke rol(len) van welzijn. Bruno Vanobbergen is sinds mei 2024 directeur-generaal van Katholiek Onderwijs Vlaanderen.
> Wil je na de kennisclip nog meer weten? Bekijk hier het volledige interview.
- De school als plek waar hulp begint.
- Wat als we de school als middenveld zien in de strijd tegen armoede? (blog USAB, juli 2026)
- Vroegtijdig schoolverlaten. Kind van een tijd (Politeia)
- Gezond eten op school? (Goed om Weten)
- Katrien sprak op ManiFiesta 2024 over het onderzoek naar gratis maaltijden op school. Herbeluister het hier.
- Maaltijden op school. Naar aanleiding van de verkiezingen (juni 2024) brachten studenten verschillende modellen en politieke standpunten in kaart. Een handig overzicht.
- Netwerken op en rond scholen: een samenspel van verschillende onderwijs- en welzijnsactoren (Jaarboek Armoede en Ongelijkheid 2023, hoofdstuk 4, p 119)
- Gezonde maaltijden op school. (VRT NWS)
- Welzijn zkt onderwijs (m/v) en vice versa. De brugfiguur als (hét) antwoord op de noden in en rond scholen? (Welwijs)
- Onderwijs en maatschappelijk kwetsbare gezinnen: de onderwijsopdracht ruim(er) bekeken. HOGENT-onderzoek naar de samenwerking tussen onderwijs en welzijn. (Welwijs)
- Kan onderwijs zonder welzijn en vice versa? (De Basis)
- Scholen hebben een unieke positie voor kwetsbare gezinnen. (Opiniestuk Sociaal.Net)
- Moeten basisscholen kinderarmoede oplossen? (Sociaal.Net)
- Kan onderwijs zonder welzijn? En vice versa? (Blog Armoede en Sociale Uitsluiting, USAB)
- Zorgnetwerkjes voor niet-begeleide minderjarigen: verslag van een inspiratiedag (Hub Ontwikkelen in diversiteit)
- Preteaching: welzijn zkt onderwijs (m/v) en vice versa (Hub Ontwikkelen in diversiteit)
Het team.
Katrien De Maegd
Katrien De Maegd is promotor van het praktijkgericht onderzoek binnen de onderzoekslijn Onderwijs & Welzijn. Ze was jaren opleidingsvoorzitter van de educatieve bachelors kleuteronderwijs en lager onderwijs. Als pedagoge geeft ze in de lerarenopleiding verschillende opleidingsonderdelen over actuele onderwijstendensen en -thema’s.
Eva Vens
Eva Vens is sociaal werkster en vergelijkend cultuur-wetenschapper. Ze is copromotor van de projecten binnen de onderzoekslijn Onderwijs & Welzijn en geeft les in de opleiding sociaal werk. Ze werkt voornamelijk rond de thema's diversiteit, cultuur en rituelen.
Hildegard Gobeyn
Hildegard Gobeyn is onderzoeker bij EQUALITY en lector in de opleiding sociaal werk. Ze heeft expertise in integraal werken, interprofessioneel samenwerken, eerstelijnszorg, geïntegreerd breed onthaal en onderwijs en sociale rechtvaardigheid.
Lana Vandenberghe
Lana Vandenberghe behaalde haar doctoraat in de orthopedagogiek waarin ze een ecologische zoektocht uitvoerde doorheen het complexe landschap van schooluitval. Ze heeft expertise op thema's als schooluitval en schoolverzuim, tweedekansleerwegen, preventie en ondersteuning. Onderzoek uitvoeren op het kruispunt onderwijs en welzijn is haar ding.
Daarnaast werkten ook Celine Mertens, Céline Vandermaes, Tineke Schiettecat, Marie Seghers, Christian Van Kerckhove, Jan De Mets en Marianne Schapmans mee aan het onderzoek en de onderzoeksoutput.